Opis jednostki

Zakład Karny w Opolu Lubelskim został utworzony Zarządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 lipca 2008 roku. Pierwsze zamierzenia dotyczące budowy nowej jednostki penitencjarnej w województwie lubelskim datują się na rok 2003. Za akceptacją władz resortu sprawiedliwości dyrektor okręgowy Służby Więziennej w Lublinie ppłk Jerzy Nikołajew podjął działania mające na celu znalezienie odpowiedniej lokalizacji pod budowę więzienia. Najkorzystniejszą ofertę złożyły władze samorządowe Opola Lubelskiego, które przekazały więziennictwu nieodpłatnie 5,6 ha terenu położonego na obrzeżach miasta w okolicach ul. Kwiatowej.

Cały proces inwestycyjny, od znalezienia lokalizacji i opracowania koncepcji budowy, poprzez dokumentację techniczną, procedury przetargowe, wybór wykonawcy i nadzór nad wykonawstwem, do rozliczenia inwestycji, był prowadzony przez Okręgowy Inspektorat Służby Więziennej w Lublinie.

Budowa, z uwagi na duży zakres prac, jak również ich specyfikę, wymagała od wykonawcy firmy Budimex Dromex SA znacznego zaangażowania osób prowadzących roboty. W Opolu Lubelskim powstały na wskroś nowoczesne i funkcjonalne obiekty, solidnie wykonane, z zastosowaniem dobrych jakościowo materiałów i urządzeń.

W dniu 3 października 2022 roku zawarta została umowa na rozpoczęcie budowy kolejnego pawilonu mieszkalnego wraz z infrastrukturą towarzyszącą. Z dniem 1 lipca 2025 roku oddano do użytku nowo wybudowany pawilon mieszkalny.

PRZEZNACZENIE I POJEMNOŚĆ

Jednostka jest zakładem typu zamkniętego i półotwartego dla mężczyzn odbywających karę pozbawienia wolności po raz pierwszy oraz młodocianych z dwoma wydzielonymi oddziałami dla tymczasowo aresztowanych. Pojemność jednostki wynosi 824 miejsca zakwaterowania. Oficjalne otwarcie zakładu nastąpiło w dniu 5 października 2009 roku.
Od dnia 12 października rozpoczęto zasiedlanie pawilonów mieszkalnych.

INFRASTRUKTURA i ZABEZPIECZENIA TECHNICZNO- OCHRONNE

Zakład Karny w Opolu Lubelskim jest jedną z najnowocześniejszych jednostek penitencjarnych w Europie. Przesądzają o tym zastosowane rozwiązania techniczne, technologiczne i funkcjonalne. Jako zakład karny zamknięty posiada najwyższy stopień zabezpieczeń techniczno – ochronnych. Jednostka zlokalizowana jest na peryferiach miasta i zajmuje teren o powierzchni 5.6 ha. Uzyskana pojemność 824 miejsc zakwaterowania lokuje zakład pod względem wielkości na drugim miejscu w okręgu lubelskim. Pod względem funkcjonalnym zakład podzielono na cztery rejony: zakwaterowania osadzonych, administracyjno ochronny, techniczny i gospodarczy.

Nowością na skalę krajową w momencie rozpoczęcia funkcjonowania jednostki były zabezpieczenia techniczno – ochronne, które nie przewidują posterunków uzbrojonych w linii muru ochronnego. Jednostkę wyposażono w najnowocześniejsze rozwiązania w zakresie elektronicznego zabezpieczenia. W systemie zastosowano bariery mikrofalowe, czujniki wibracyjne i ciśnieniowy system GPS Plus. Rozbudowany monitoring obejmuje przeszło 400 kamer wewnętrznych i zewnętrznych, w tym kamery obrotowe oraz czujniki wykrywania telefonów komórkowych.

Rejestracja zdarzeń alarmowych następuje w punkcie dowodzenia zlokalizowanym w wartowni, sterującego przejściami i ich blokadą, oświetleniem zewnętrznym i w poszczególnych budynkach. Wszystkie systemy są zintegrowane i kompatybilne w stopniu dotychczas niespotykanymi w polskich jednostkach. Całość obszaru otoczono murem ochronnym o wysokości 7 metrów.

ODDZIAŁ TERAPEUTYCZNY

Od momentu utworzenia Zakładu Karnego w Opolu Lubelskim w jednostce funkcjonuje oddział terapeutyczny dla osadzonych uzależnionych od alkoholu. Początkowo pojemność oddziału wynosiła 32 miejsca zakwaterowania, a kadrę stanowiło 4 funkcjonariuszy, realizujących program terapeutyczny.

W 2011 roku program oddziału terapeutycznego wziął udział w konkursie, organizowanym przez Biuro Penitencjarne Centralnego Zarządu Służby Więziennej i został umieszczony na liście programów rekomendowanych. Program terapeutyczny opiera się na założeniach terapii behawioralno-poznawczej, ze szczególnym uwzględnienie Terapii Motywującej oraz Transteoretycznego Modelu Zmian. W 2014 roku administracja Zakładu Karnego w Opolu Lubelskim korzystając ze zdobytego doświadczenia podjęła działania, mające na celu powiększenie pojemności oddziału. Działania te spotkały się z pozytywnym odzewem i od grudnia 2014 roku pojemność oddziału terapeutycznego wynosi 52 miejsca zakwaterowania. Czyni to oddział terapeutyczny w Zakładzie Karnym w Opolu Lubelskim jednym z największych oddziałów o podobnym profilu działania w Polsce. Opiekę terapeutyczna, psychologiczną i wychowawczą nad klientami oddziału sprawuje aktualnie 7 funkcjonariuszy, obejmujących stanowiska kierownika, psychologów, inspektorów ds. terapii i wychowawcy.

CENTRUM KSZTAŁCENIA USTAWICZNEGO

Z dniem 01 października 2009 roku Minister Sprawiedliwości Andrzej Czuma powołał Zespół Szkół dla Dorosłych przy Zakładzie Karnym w Opolu Lubelskim. Następnie na mocy zarządzenia nr 121/2012 Ministra Sprawiedliwości z dnia 11 lipca 2012 roku Zespół Szkół dla Dorosłych został przekształcony w Centrum Kształcenia Ustawicznego.

Pierwsze zajęcia rozpoczęły się 01 lutego 2010 roku. Naukę rozpoczęło 40 uczniów, których uczyło 5 nauczycieli. Obecnie kadra pedagogiczna liczy 16 nauczycieli. Oprócz zajęć lekcyjnych nauczyciele organizują konkursy, spotkania z ciekawymi ludźmi, warsztaty plastyczne, na które zapraszana jest młodzież z zaprzyjaźnionych szkół na wolności. Szkoła dysponuje pracownią komputerową i kucharską, biblioteką oraz salami lekcyjnymi wyposażonymi w sprzęt multimedialny.

W CKU obecnie uczy się łącznie ok. 130 osadzonych - w Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych oraz na kwalifikacyjnych kursach zawodowych w zawodzie kucharz, krawiec i monter zabudowy i robót wykończeniowych w budownictwie. Absolwenci liceum mają możliwość przystąpienia do egzaminu maturalnego.

Ukończenie kwalifikacyjnego kursu zawodowego umożliwia natomiast przystąpienie do egzaminu potwierdzającego kwalifikacje w zawodzie, w zakresie danej kwalifikacji, przeprowadzanego przez okręgową komisję egzaminacyjną. Osoba, która ukończy kwalifikacyjny kurs zawodowy i zda egzamin potwierdzający kwalifikacje w zawodzie w zakresie danej kwalifikacji, otrzymuje świadectwo potwierdzające kwalifikacje w zawodzie.

Dodatkowym wyposażeniem szkoły jest sala gimnastyczna mieszcząca pełnowymiarowe boisko do siatkówki.

ODDZIAŁYWANIA

Aktualnie priorytetowym zadaniem realizowanym przez funkcjonariuszy i pracowników Zakładu Karnego w Opolu Lubelskim jest oddziaływanie na osadzonych poprzez zatrudnienie, zdobywanie przez nich kwalifikacji zawodowych, utrwalanie nawyku i kultury pracy.
W warunkach izolacji są oni obejmowani licznymi programami resocjalizacji, zajęciami kulturalno – oświatowymi. Osadzeni mają możliwość podejmowania zatrudnienia zarówno na terenie jednostki organizacyjnej jak również na rzecz kontrahentów zewnętrznych poza terenem Zakładu Karnego w Opolu Lubelskim.