Zakład Karny nr 2 w Strzelcach Opolskich jest jednostką organizacyjną Służby Więziennej typu zamkniętego przeznaczoną dla dorosłych mężczyzn, recydywistów penitencjarnych, z oddziałami dla tymczasowo aresztowanych mężczyzn oraz terapeutycznym dla skazanych z niepsychotycznymi zaburzeniami psychicznymi lub upośledzonych umysłowo wraz z wyznaczonymi celami dla skazanych zakwalifikowanych jako niebezpieczni. Zakład Karny ponadto dysponuje oddziałem typu półotwartego dla dorosłych mężczyzn, recydywistów penitencjarnych, przebywających w związku z realizacją umowy o zatrudnienie. Łączna pojemność jednostki to 736 miejsc. (611 Zakład Karny nr 2 w Strzelcach Opolskich i 125 Oddział Zewnętrzny w Kędzierzynie Koźlu)

W miarę posiadanych środków finansowych Zakład Karny nr 2 prowadzi kształcenie zawodowe poprzez organizację kursów zawodowych takich jak: malarz-tapeciarz, palacz kotłów CO, komputerowy, operator wózków widłowych, brukarz, płytkarz posadzkarz, spawacz MAG, ogrodnik, opiekun osób starszych itp.

Oddziaływania terapeutyczne prowadzone są w wyodrębnionym pawilonie mieszkalnym A, w oddziale o pojemności  66 miejsc mieszkalnych, przez specjalistyczny personel. Głównym adresatem oddziaływań terapeutycznych są osadzeni, recydywiści penitencjarni, z podgrupą klasyfikacyjną R-1/t, skierowani przez Komisję Penitencjarną do odbywania kary pozbawienia wolności w systemie terapeutycznym w oddziale terapeutycznym dla skazanych z niepsychotycznymi zaburzeniami psychicznymi lub upośledzonych umysłowo.

Opiekę medyczną w całym zakładzie karnym sprawuje lekarz - kierownik więziennego ZOZ, wraz z pięcioma osobami średniego personelu medycznego, przy wsparciu lekarzy ( w ramach części etatów pracowników cywilnych ) o różnorodnych specjalnościach medycznych.

Od 1998 roku na terenie tutejszej jednostki penitencjarnej prowadzi swoją działalność "Klub Aktywnie Poszukujących Pracy", którego zadaniem jest realizowanie programu aktywizacji zawodowej osadzonych. W programie tym o charakterze cyklicznym, grupy skazanych będących w okresie do trzech miesięcy przed warunkowym przedterminowym zwolnieniem lub końcem kary, odbywają zajęcia edukacyjne z wychowawcą ds. postpenitencjarnych, psychologiem ogólnozakładowym, pracownikiem socjalnym Ośrodka Pomocy Społecznej w Strzelcach Op. oraz doradcą zawodowym w Urzędzie Pracy w Strzelcach Op.

Ponadto od kilku lat prowadzone są również w jednostce przez psychologa ogólnozakładowego ( specjalistę d/s uzależnień ) oddziaływania antyalkoholowe, które koncentrują się wokół działalności grupy Anonimowych Alkoholików „Margines”, Klubu Abstynenta, indywidualnego poradnictwa psychologicznego, zajęć psycho-edukacyjnych, udostępniania literatury z zakresu uzależnień, itp.

Zakład Karny nr 2 w Strzelcach Opolskich w latach 2008 - 2013 współrealizował 2 projekty systemowe współfinansowane przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki Priorytet I "Zatrudnienie i integracja społeczna" Działanie 1.3 "Ogólnopolskie programy integracji i aktywizacji zawodowej" Poddziałanie 1.3.4 "Centralny Zarząd Służby Więziennej - projekty systemowe" PROJEKT nr I "Podniesienie kwalifikacji zawodowych funkcjonariuszy i pracowników Służby Więziennej realizujących zadania związane z przywięziennymi Klubami Pracy" PROJEKT nr III "Cykl szkoleniowo-aktywizacyjny służący podniesieniu kwalifikacji zawodowych osób pozbawionych wolności oraz przygotowaniu ich do powrotu na rynek pracy po zakończeniu odbywania kary pozbawienia wolności"

W latach 2013-2015 Zakład Karny nr 2 w Strzelcach Opolskich uczestniczył w realizacji 5 projektów finansowanych z Norweskiego Mechanizmu Finansowego. W ramach programów  kadra więzienna uczestniczyła w wielu szkoleniach . Ponadto z środków NMF organizowano szereg szkoleń kursowych dla skazanych.

W Zakładzie Karnym nr 2 w Strzelcach Opolskich duży nacisk kładzie się na jak najszersze zatrudnienie osadzonych. Stąd też pracują oni zarówno wewnątrz zakładu, jak   i w firmach zewnętrznych.

Zatrudnienie w firmach zewnętrznych zapewniają osadzonym firmy:

  • Przedsiębiorstwo Przemysłu Obuwniczego (działające również na terenie ZK 2)
  • PIGB Mazovia w Koszalinie
  • Huta Małapanew Sp. z o.o. w Ozimku
  • Grupa Azoty Koltar w Kędzierzynie Koźlu
  • ZKS Łabędy
  • Drewnotrans w Nędzy
  • Firma Grelich w Kędzierzynie Koźlu
  • Kalinpex
  • Athletic Sp. z.o.o.
  • Spółdzielnia Socjalna Pszczółka w Kedzierzynie Koźlu
  • Firma handlowa Złom- Max Kędzierzyn Koźle

 

Przy realizacji zadań penitencjarnych, mających na celu readaptację społeczną osób pozbawionych wolności przebywających w tutejszym zakładzie karnym, najaktywniej współpracują od dłuższego już czasu na podstawie stosownych porozumień ( zgodnie z art. 38 kkw ) następujące instytucje, organizacje, stowarzyszenia, kościoły i inne związki wyznaniowe:

  1. Kościół Rzymsko – Katolicki ( Stowarzyszenie Pomocy Więźniom – Bractwo Więzienne).
  2. Kościół Zielonoświątkowy - Zbór "Arka" z Gliwic
  3. Kościół Zielonoświątkowy -Zbór "Chrystus dla wszystkich" z Strzelec Op.
  4. Zbór Chrześcijan z Grabowa n. Prosną.
  5. Zbór Świadków Jehowy w Strzelcach Op.
  6. Kościół Adwentystów Dnia Siódmego
  7. Kościół Prawosławny
  8. Kościół Ewangelicki
  9. Świecki Ruch Misyjny „Epifania”
  10. Stowarzyszenie "Ewangeliczna Wspólnota Zielonoświątkowa " w Strzelcach Opolskich
  11. Stowarzyszenie "Restytucja" z Sosnowca.
  12. Stowarzyszenie na rzecz rozwoju szkoły specjalnej „Ósemka” w Strzelcach Opolskich
  13. Klub Abstynenta w Strzelcach Opolskich
  14. Fundacja "Sławek" z Warszawy
  15. Miejska Biblioteka Publiczna w Kędzierzynie Koźlu
  16. Miejskim Ośrodek Kultury w Kędzierzynie Koźlu

 

Oprócz typowej działalności duszpasterskiej, religijnej czy statutowej przedstawiciele wyżej wymienionych inicjują i organizują spotkania z ciekawymi ludźmi, współorganizują imprezy kulturalne i sportowe, kolportują prasę i rozpowszechniają literaturę katolicką, przygotowują audycje radiowe, pomagają przy organizowaniu spotkań z rodzinami, propagują zdrowy styl życia, szerzą oświatę zdrowotną, itp.

Ponadto doraźnie zakład karny współpracuje podczas pracy resocjalizacyjnej  także z Ośrodkiem Pomocy Społecznej w Strzelcach Op., Powiatowym Urzędem Pracy w Strzelcach Op., Strzeleckim Ośrodkiem Kultury w Strzelcach Op., Powiatowym Centrum Kultury w Strzelcach Op., SANEPID-em w Strzelcach Op., Urzędem Miasta i Gminy w Strzelcach Op., Uczniowskim Klubem Sportowym w Strzelcach Op., Klubem Sportowym "Jonak Team"  w Strzelcach Opolskich, Stowarzyszeniem Pomocy Wzajemnej "Barka" w Strzelcach Op., Poradnią Odwykową w Strzelcach Op., Miejskim Ośrodkiem Kultury w Kędzierzynie Koźlu itd.

Na terenie Zakładu Karnego nr 2 w Strzelcach Opolskich funkcjonuje placówka kulturalno oświatowa w skład której wchodzą : radiowęzeł, świetlica centralna , biblioteka centralna  , kaplica ZK, świetlica wyznaniowa, świetlica AA, świetlice sportowe , świetlice oddziałowe , boiska na polach spacerowych . Biblioteka posiada ponad 15 tysięcy woluminów. Mimo niewielkich środków zbiory są systematycznie uzupełniane głównie poprzez darowizny. W latach 2008 -09 przyjęto na stan 1474 książek i nośników.  W ramach programu readaptacji społecznej “Skazani na książkę” zakupiono komputery do obsługi księgozbioru. Uczestniczący w programie zajmowali się naprawą i konserwacją darowanych oraz posiadanych książek.  W ramach placówki kulturalno oświatowej w latach 2009-2012 na terenie Zakładu Karnego nr 2 w Strzelcach Opolskich realizowane były między innymi następujące programy readaptacji społecznej: „Muzyczna podróż w czasie”, „Skazani na książkę”, „Teatr sztuką życia”, „Wolontariusz”, "Biegnę po nowe życie", "Ocalić od zapomnienia" i wiele innych. Na terenie "dwójki" od wielu lat z sukcesami funkcjonują zespoły teatralne i muzyczne („Paragraf 64” i „Ultima”) znane w całym kraju.

Historia Zakładu Karnego nr 2 w Strzelcach Opolskich

Pierwotny zakład karny usytuowany na obrzeżach zachodniej części miasta Strzelce Wielkie ( do 1945 roku Gross Strehlitz ), tworzył otoczony wysokim murem zespół budynków penitencjarnych składający się z dwóch budynków więziennych i kuchni. Został wzniesiony według jednorodnej koncepcji architektonicznej ( dwa wielokondygnacyjne, kryte czterospadowymi, ceramicznymi dachami budynki mieszkalne na rzucie litery "T", z charakterystycznymi ryzalitami – "pawilon I" i "pawilon II"; między nimi niższy dwukondygnacyjny budynek z dachem jednospadowym, także wolno stojący, pełniący funkcję kuchni dla obu pawilonów. Elewacje całego zespołu wieloosiowe – osie wyznaczone otworami okiennymi o zróżnicowanej wielkości, zamknięte łukiem odcinkowym i pełnym. Płaszczyzny ścian tynkowane bez dekoracji architektonicznej. Całość zwieńczona wykonanym w cegle gzymsem z motywem ceglanych kroksztynów ). Czas powstania tegoż zespołu więziennego datuje się najprawdopodobniej na lata 1893 – 1896, to jest około cztery lata po ukończeniu budowy Centralnego Więzienia ( CW ) w Strzelcach ( dzisiejszego Zakładu Karnego Nr 1 przy ul. K. Miarki ). W latach II wojny światowej, od roku 1944 łącznie w strzeleckich więzieniach przebywało około 2000 Belgów, internowanych z powodu buntu przeciwko władzom okupacyjnym. Mężczyźni zasiedlali wówczas obecne Zakład Karny Nr 1, a kobiety umieszczono w dzisiejszym Zakładzie Karnym Nr 2 przy ul. Świerczewskiego .  W okresie po II wojnie światowej Więzienie Karne nr 2 funkcjonowało jako więzienie izolacyjne, do którego kierowano recydywistów, wielokrotnie karanych w zakładach karnych zwykłych, organizatorów buntów i ucieczek, uprawiających wrogą propagandę antykomunistyczną, systematycznie uchylających się od pracy i wpływających przez to demoralizująco na innych, szczególnie zdemoralizowanych, systematycznie naruszających przepisy więzienne w stosunku do których metody karno – wykonawcze stosowane w zwykłym zakładzie karnym nie odnosiły skutku, a których wpływ na pozostałych więźniów był szkodliwy. O umieszczeniu więźnia w więzieniu izolacyjnym decydował dyrektor Departamentu Więziennictwa na uzasadniony wniosek naczelnika zakładu karnego. Wniosek taki podlegał zatwierdzeniu przez naczelnika wydziału więziennictwa. W celach i pomieszczeniach więzienia izolacyjnego obowiązkowo egzekwowano zachowanie ciszy, wzorowy porządek i bezwzględną czystość. Więźniowie pozbawieni byli pracy, nauki oraz czytelnictwa prasy i książek. Spacery odbywały się nie częściej jak co trzeci dzień. Okres pobytu w więzieniu izolacyjnym nie mógł być krótszy niż trzy miesiące i niejednokrotnie bywał przedłużany o kolejne trzy miesiące. Po odbyciu kary w więzieniu izolacyjnym więźnia kierowano do macierzystego zakładu karnego. Na początku 1964 roku nastąpiła reorganizacja strzeleckich jednostek karnych. Centralne Więzienie zostało przekształcone w Więzienie Karne, któremu podporządkowano dotychczasowe Więzienie Karne nr 2, Ośrodek Pracy Więźniów – Wapienniki oraz dwa rolne Ośrodki Pracy, Mokre Łany dla kobiet i Suche Łany dla mężczyzn. W dniu 6 maja 1968 roku Centralny Zarząd Więziennictwa Ministerstwa Sprawiedliwości ( CZWMS ) w Warszawie zawarł ze Zjednoczeniem Budowlano – Montażowym Przemysłu Węglowego ( ZBMPW ) w Katowicach oraz Zjednoczeniem Przemysłu Wapienniczego i Gipsowego ( ZPWiG ) w Krakowie umowę, dotyczącą budowy nowego pawilonu więziennego w Strzelcach Opolskich oraz dostarczania do pracy więźniów. Strony ustaliły między innymi, że ZBMPW w Katowicach przekaże na rzecz CZWMS w Warszawie w roku 1969 nakłady inwestycyjne ( limit i środki ) w wysokości 7.200.000 zł, a ZPWiG w Krakowie w roku 1970 – 4.800.000 zł z przeznaczeniem na koszty budowy pawilonu więziennego. CZWMS w Warszawie przejął wówczas na siebie obowiązki inwestora zastępczego, cedując je na Centralne Więzienie w Opolu, które faktycznie sprawowało funkcję inwestora. Czteropiętrowy budynek penitencjarny ( tzw. "pawilon III" ) oddano do użytku 30 czerwca 1972 roku. Po generalnej modernizacji, na przestrzeni 1972 roku Zakład Karny Nr 2 w Strzelcach Opolskich przy ul. Świerczewskiego 3 stał się odrębną, samodzielną jednostką penitencjarną, kierowaną wówczas przez naczelnika komisarza Jana Biernackiego. W następnych latach, zgodnie z reorganizacją więziennictwa w Polsce, zakład merytorycznie podlegał właściwej jednostce nadrzędnej ( WZZK we Wrocławiu, OZZK w Opolu, RZK w Strzelcach Op., OISW w Opolu ). Na terenie ZK 2 Strzelce Opolskie do lutego 2011 r. funkcjonowało Centrum Kształcenia Ustawicznego, w skład którego wchodziły Gimnazjum dla dorosłych, ZSZ o kierunku malarz-tapeciarz, Liceum Ogólnokształcące uzupełniające dla dorosłych.  Ze względu na unikalność, jednorodny charakter i koncepcję architektoniczną ( bez zmian funkcjonalnych i architektonicznych ), decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia 30 marca 1998 roku, zespół więzienny z lat 1893 – 1896 został zakwalifikowany jako dobro kultury i wpisany do rejestru zabytków oraz objęty ochroną prawną i konserwatorską.

            Od dnia 1 kwietnia  2018 roku po rozwiązaniu Aresztu Śledczego w Kędzierzynie Koźlu powołano Oddział Zewnętrzny w Kędzierzynie Koźlu który wchodzi w skład struktury organizacyjnej Zakładu Karnego nr 2 w Strzelcach Opolskich.

Znajdź nas również na
Serwis Służby Więziennej