Projekt partnerski przeznaczony do realizacji w ramach terapii zajęciowej został opracowany dla wyjątkowej grupy: skazanych z koronowskiego oddziału terapeutycznego i młodzieży przebywającej na leczeniu w bydgoskim oddziale psychiatrycznym. Głównym jego celem jest otwarcie się na potrzeby drugiego człowieka. Efektem: maskotki-przytulanki, które mają ukoić ból dzieci poszkodowanych w wakacyjnych wypadkach.

Rok 2020 był niewątpliwe trudnym czasem. Epidemia wirusa SARS CoV-2 zdeterminowała niemal wszystkie aspekty życia społecznego i gospodarczego. Wymusiła podejmowanie wielu przedsięwzięć, których do tej pory nie zrealizowaliśmy. W Nowym, 2021 roku, Służba Więzienna, pomimo epidemii, nadal zobowiązana jest do realizacji swoich ustawowych zadań. Ochrona społeczeństwa przed sprawcami przestępstw osadzonymi w zakładach karnych i aresztach śledczych, polega nie tylko na izolowaniu ich od społeczeństwa, ale przygotowaniu do poprawnego w nim funkcjonowania, bez wchodzenia w konflikt z prawem, powstrzymywania się od powrotu do przestępstwa. Ten cel można osiągnąć poprzez oddziaływania resocjalizacyjne, readaptacyjne i terapeutyczne.

Personel Oddziału Terapeutycznego dla skazanych z niepsychotycznymi zaburzeniami psychicznymi lub upośledzonych umysłowo w Zakładzie Karnym w Koronowie podjął współpracę z kadrą pedagogiczną Zespołu Szkół nr 33 Specjalnych dla Dzieci i Młodzieży Przewlekle Chorej w Bydgoszczy, która obejmuje zajęciami szkolnymi m.in. młodzież przebywającą na leczeniu szpitalnym w Klinice Psychiatrii Dziennej i Stacjonarnej Szpitala Uniwersyteckiego nr 1 im. dr. A. Jurasza w Bydgoszczy - czego efektem będzie realizacja wspólnego projektu edukacyjnego pn. "uSZYTE sercem", który potrwa do czerwca br.

Troska o innych

W ludzkiej naturze współistnieją dwie potężne siły – własny interes i troska o innych. Każdy z nas decyduje, która siła zwycięża. Świat potrzebuje dobra, dlatego zawsze powinniśmy być gotowi do niesienia pomocy tym, którzy jej potrzebują. Powinniśmy pomagać, nie myśląc o własnej korzyści, ale dla uczucia radości, spełnienia i szczęścia. Nawet odrobina życzliwości, współczucia czy zainteresowania okazana drugiemu człowiekowi może ulżyć w jego cierpieniu i rozpromienić choć na chwilę czyjeś smutne życie.

Zespół Szkół nr 33 Specjalnych dla Dzieci i Młodzieży Przewlekle Chorej w Bydgoszczy

Wyobraźcie sobie, że istnieje szkoła bez ławek, dużych klas, bez stresujących klasówek. Szkoła, w której uczeń jest traktowany rzeczywiście indywidualnie, gdzie program jest dostosowany do jego możliwości, a nauczyciel jest przyjacielem oraz prawdziwym wychowawcą nastawionym na współpracę i pomoc. Szkoła, w której uczniowie żałują, że weekend jest tak długi i nie mogą doczekać się poniedziałku, a nauczycieli witają z uśmiechem. Ze względu na specyfikę to nie uczniowie przychodzą do szkoły, lecz szkoła do uczniów. Zajęcia odbywają się na oddziałach szpitalnych w wyznaczonych pomieszczeniach bądź w salach chorych - jeśli uczniowie są unieruchomieni.

Szkoła działa w środowisku szpitalnym, a praca nauczycieli pozostaje w zgodzie z przyjętym procesem leczenia dziecka. Placówka daje choremu uczniowi możliwość kontynuacji nauki szkolnej, pomaga w adaptacji do warunków szpitalnych, pomaga odreagować stres i napięcie związane z hospitalizacją, wspomaga proces leczenia, ułatwia powrót do szkoły macierzystej.

Zespół Szkół nr 33 Specjalnych funkcjonuje w 3 szpitalach na terenie miasta Bydgoszczy: Wojewódzkim Szpitalu Dziecięcym im. J. Brudzińskiego, Wojewódzkim Szpitalu Zakaźnym im. T. Browicza oraz Szpitalu Uniwersyteckim nr 1 im. dr. A. Jurasza.

Klinika Psychiatrii Dziennej i Stacjonarnej Szpitala Uniwersyteckiego nr 1 im. dr. A. Jurasza w Bydgoszczy vel Oddział Terapeutyczny dla skazanych z niepsychotycznymi zaburzeniami psychicznymi lub upośledzonych umysłowo Zakładu Karnego w Koronowie

Co mają ze sobą wspólnego osadzeni przebywający w oddziale terapeutycznym i młodzież przebywająca na leczeniu w oddziale psychiatrycznym? Postaramy się odpowiedź na to pytanie.

Oddział psychiatryczny obejmuje terapią dzieci i młodzież w wieku szkolnym. W ramach pobytu prowadzona jest szczegółowa diagnoza psychologiczna i pedagogiczna. Leczenie oprócz farmakoterapii, zawiera różnorodne formy terapii indywidualnej i grupowej: terapia behawioralno-poznawcza, terapia systemowa, socjoterapia, psychoedukacja, różne formy arteterapii i terapii zajęciowej. Pobyt w oddziale stwarza możliwość długofalowego uczestniczenia w terapii oraz w zajęciach szkolnych, prowadzonych przez kadrę pedagogiczną Zespołu Szkół nr 33 Specjalnych. 

Wieloletnia praca z dziećmi i młodzieżą zmagającą się lękiem społecznym, depresją, chorobą afektywną dwubiegunową oraz schizofrenią pokazały, jak ogromne problemy mają młodzi ludzie z prawidłowym funkcjonowaniem w grupie społecznej, nawiązywaniem kontaktów, znalezieniem dobrego sposobu na odreagowanie swoich frustracji i napięć nerwowych, a także na odkrywanie i rozwijanie swoich zainteresowań oraz talentów.

Jako nauczyciele szkoły funkcjonującej w szpitalach szukamy wciąż nowych sposobów i metod pracy mających na celu wsparcie młodzieży borykającej się z wieloma problemami, mającej zaniżoną samoocenę i objętej leczeniem szpitalnym przez bardzo długi czas – często kilka tygodni, a nawet miesięcy. W obecnym czasie pandemii izolacja jest odczuwana w jeszcze dotkliwszy sposób, ponieważ wstrzymane są odwiedziny, dzieci nie widzą się przez wiele dni ze swoimi najbliższymi, nie możemy nikogo zapraszać do szpitala, więc wielkie wyzwania stają przed nauczycielami, aby w sposób atrakcyjny i wartościowy zorganizować zajęcia o charakterze wychowawczo-terapeutycznym. Zależy nam bardzo, aby włączyć dzieci i młodzież w realizację różnych działań, mających na celu doskonalenie umiejętności przydatnych w codziennym, samodzielnym funkcjonowaniu, nawiązywaniu kontaktów społecznych i dostrzeganiu potrzeb innych osób - wyjaśnia mgr Izabela Maciejewska, dyrektor Zespołu Szkół nr 33 Specjalnych dla Dzieci i Młodzieży Przewlekle Chorej w Bydgoszczy.

Umieszczenie osadzonego w oddziale terapeutycznym dla skazanych z niepsychotycznymi zaburzeniami psychicznymi lub upośledzonych umysłowo, uzależnione jest od uznania go za wymagającego odrębnego traktowania, w sytuacji gdy przede wszystkim ujawnia poważne trudności z przystosowaniem się do wymagań związanych z wykonywaniem kary pozbawienia wolności w warunkach zakładu karnego, problemy te zdeterminowane są w przeważającej mierze cechującą skazanego niepełnosprawnością psychiczną, a trudności nie zanikają mimo zastosowania rutynowych form oddziaływania penitencjarnego. 

Oddziaływania terapeutyczne prowadzone wobec pacjentów oddziału, są ukierunkowane na wynikające ze stanu zdrowia kłopoty adaptacyjne skazanego do warunków odbywanej kary, ale również na korektę zaburzeń zdrowia psychicznego umożliwiających przygotowanie go do samodzielnego życia po opuszczeniu zakładu karnego - podsumowuje ppor. Wojciech Górski, młodszy psycholog Działu Terapeutycznego.

Cel obu placówek jest wspólny: podtrzymywanie i rozwijanie umiejętności niezbędnych do samodzielnego życia, rehabilitacja społeczna, integracja społeczna, zapewnienie wsparcia i organizacja samopomocy.

Znaczenie terapii zajęciowej w procesie leczenia osób z zaburzeniami psychicznymi

Istotą oddziaływań oraz metod psychospołecznych jest ich uniwersalny charakter skierowany do różnych grup diagnostycznych. Terapia zajęciowa to jedna z form leczenia i rehabilitacji, stosowana w pracy z osobami z poważnymi zaburzeniami psychicznymi. Polega ona na wykorzystaniu tkwiącego w każdym człowieku potencjału twórczego dla rozwoju lub wykształcenia się pewnych cech i zachowań, które są w stanie znacznie polepszyć jakość życia chorego. Dodatkowo jest ważnym czynnikiem rehabilitacji społecznej, pozwalającym na rozwój takich cech osobowych, które pomogą choremu powrócić do społeczności po zakończeniu leczenia. 

Prowadzona przez wykwalifikowanych terapeutów, może przybierać formy zajęć indywidualnych lub grupowych. Różne mogą być rodzaje zajęć aktywizujących, w zasadzie zależy to tylko od inwencji prowadzącego. Zasady jednak pozostają te same. Chodzi o to, by chorego zainteresować wykonywanymi czynnościami, tak aby wykonywał je dobrowolnie i z przyjemnością. Ważne jest, żeby terapia bazowała na indywidualnych zainteresowaniach, predyspozycjach i możliwościach chorego. Tak rozumiana terapia zajęciowa skutkuje zarówno poprawą wewnętrznej samooceny chorego jak i jego wizerunku w społeczności.

Terapia ma wpływ na wszechstronny rozwój, poprawę zaradności osobistej, poprawę sprawności psychofizycznej, umiejętności z zakresu wykonywania czynności życia codziennego, przystosowanie do życia w społeczeństwie, rozwój podstawowych, a nawet specjalistycznych, umiejetności manualnych i twórczych, przystosowanie do działań w grupie i ponoszenia odpowiedzialności za swoje działanie, skierowanie uwagi na wykonywane zajęcia i odciągniecie jej od rzeczy niepożądanych, zmniejszenie lęków i niepokojów.

Do wypadku pojedzie... maskotka, przytulanka 

Wychodząc naprzeciw potrzebom pacjentów obu oddziałów stworzono projekt partnerski, którego celem będzie nauka szycia oraz przedsięwzięcia z nią związane. Jednak oprócz rozwijania umiejętności krawieckich, podopieczni obu placówek, będą mieli okazję budować tak potrzebną więź i relację podczas wspólnego działania, a także otworzyć się na potrzeby innych - poszkodowanych dzieci, ofiar wakacyjnych wypadków drogowych, które notabene, niejednokrotnie spowodowali podopieczni koronowskiej jednostki - wyjaśnia kpt. Karolina Kozłowska, Kierownik Oddziału Terapeutycznego. 

Wcześniejsza współpraca z Zakładem Karnym w Koronowie, podejmowanie akcji o charakterze wolontariackim skłoniło nas do opracowania wspólnego projektu, który chcemy realizować z pacjentami Kliniki Psychiatrii dla Dzieci i Młodzieży oraz skazanymi z oddziału terapeutycznego z Koronowa. Podczas realizacji założeń projektu „uSZYTE sercem” pragniemy z pacjentami wykonać poduszki-przytulanki-maskotki, które przekazane będą dla dzieci będących ofiarami wakacyjnych wypadków komunikacyjnych - podsumowuje mgr Izabela Maciejewska. 

Do głównych celów projektu zaliczyć można: rozwijanie wrażliwości oraz działań o charakterze wolontaryjnym podejmowanych na rzecz drugiego człowieka, zwiększenie poczucia własnej wartości poprzez naukę szycia, poznanie nowych form rozładowanie frustracji i negatywnych emocji związanych z chorobą oraz pobytem w szpitalu lub oddziale terapeutycznym, wskazanie konstruktywnych sposobów spędzania wolnego czasu.

Przeżycie przez ludzi zdarzenia o charakterze traumatycznym, niezależnie od wieku, pociąga za sobą różne negatywne konsekwencje, odnoszące się przede wszystkim do ich życia psychicznego. Dotyczy to szczególnie dzieci, które ze względu na rozwijającą się psychikę i ograniczone możliwości radzenia sobie są bardziej narażone na negatywne skutki doświadczanych wydarzeń życiowych. Według badań u ok. 30-50% dzieci, które uczestniczyły w wypadku drogowym, pojawiają się takie reakcje jak lęk, przygnębienie, poczucie winy, ogólny niepokój, nadpobudliwość ruchowa, zaburzenia koncentracji uwagi, wahania nastroju, drażliwość, zachowania impulsywne i skłonność do agresji. 

Biorąc powyższe pod uwagę, w ramach projektu partnerskiego, do czerwca br. powstaną przytulanki-maskotki-poduszki, które po zakończeniu roku szkolnego zostaną przekazane funkcjonariuszom Komendy Wojewódzkiej Policji w Bydgoszczy i będą miały za zadanie "przytulać" zdezorientowane traumatyczną sytuacją dzieci. 

Zachęcamy do śledzenia na bieżąco postępów w przygotowywaniu "uSZYTYCH sercem" przytulanek. 

 

Tekst: kpt. Karolina Kozłowska/mgr Izabela Maciejewska

Zdjecią: kpt. Karolina Kozłowska

Generuj pdf
Znajdź nas również na
Serwis Służby Więziennej