Podobnie jak w uczniowie w całej Polsce, osadzeni kształcący się w przywięziennych placówkach edukacyjnych, w czerwcu przystępują do egzaminów kończących kolejny etap nauki. Dziś odbył się egzamin pisemny w Oddziale Zewnętrznym w Stawiszynie.

Szkoły w jednostkach penitencjarnych

Przy zakładach karnych funkcjonuje 18 Centrów Kształcenia Ustawicznego, które działają na terenie 20 jednostek penitencjarnych. Ukształtowana sieć szkół przywięziennych zapewnia możliwość kształcenia, zarówno skazanym nieletnim, którzy objęci są nauczaniem obowiązkowym, jak i tym, którzy z własnej inicjatywy ubiegają się o podjęcie nauki. Służba Więzienna kształcenie skazanych organizuje na określonych prawem poziomach edukacyjnych, tj. podstawowym, średnim, policealnym oraz prowadzone są kwalifikacyjne kursy zawodowe. Centra Kształcenia Ustawicznego są placówkami publicznymi i realizują takie same podstawy programowe oraz programy nauczania jak szkoły „wolnościowe”. Jednym z nich jest CKU działające w Areszcie Śledczym w Warszawie-Białołęce, które realizuje w swojej filii w Oddziale Zewnętrznym w Stawiszynie kwalifikacyjny kurs zawodowy stolarza.

 

Edukacja elementem resocjalizacji

Analizując proces niedostosowania społecznego osób skazanych na karę pozbawienia wolności, jednym z bardzo widocznych symptomów wykolejenia jest zachwianie procesu edukacji: liczne niepowodzenia szkolne, absencja szkolna, a nawet porzucenie nauki już na poziomie szkoły podstawowej czy też gimnazjalnej. Istnieje zatem wysoce uzasadniona potrzeba prowadzenia nauczania wśród osób skazanych. Wynika ona z kilku przesłanek. Po pierwsze, wielu skazanych nie posiada nawet wykształcenia podstawowego, co zamyka im drogę do zdobycia w przyszłości odpowiedniego zawodu. Po drugie, zdobycie i uzupełnienie wykształcenia daje duże szanse na skuteczną readaptację społeczną. Po trzecie, nauka poprzez organizację czasu skazanym zmniejsza efekt prizonizacji. Inaczej mówiąc brak odpowiedniego wykształcenia i posiadania konkretnego zawodu w dużym stopniu pozbawia człowieka możliwości zdobycia i utrzymania pracy, a co się z tym wiąże – również środków na swoje utrzymanie. Dużą szansą dla tej specyficznej grupy społecznej są kwalifikacyjne kursy zawodowe, które stanowią nową pozaszkolną formę kształcenia ustawicznego. Umożliwiają one bowiem w dość krótkim czasie uzyskanie lub uzupełnienie kwalifikacji w danym zawodzie oraz przystąpienie i pozytywne zaliczenie egzaminu końcowego.

 

Zdalne nauczanie w okresie epidemii

Bieżący rok szkolny był specyficzny w całej branży edukacyjnej. W związku z pandemią koronawirusa, w Oddziale Zewnętrznym w Stawiszynie również wstrzymano proces dydaktyczny realizowany w ławach szkolnych. Osadzeni w Stawiszynie podobnie jak inni uczniowie, kształcili się na odległość, w trybie zdalnym z wykorzystaniem elektronicznych środków komunikacji. Skazani, dzięki wsparciu ze strony nauczycieli, wychowawców i kadry penitencjarnej, ukończyli z wynikiem pozytywnym kurs zawodowy stolarza. Dzięki temu wszyscy mieli szanse przystąpić do egzaminu państwowego.

 

Egzamin pod ścisłym nadzorem

Pierwsze egzaminy kończące rok szkolny 2019/2020 dla słuchaczy kwalifikacyjnego kursu zawodowego stolarza w Oddziale Zewnętrznym w Stawiszynie, potwierdzające kwalifikacje zawodowe, odbyły się 23 czerwca 2020. Egzamin obejmował część teoretyczną. Prowadzony był pod nadzorem Centralnej Komisji Egzaminacyjnej. W trakcie egzaminu zastosowano wszystkie elementy reżimu sanitarnego. Duża hala gimnastyczna, która została wykorzystana do przeprowadzenia egzaminów, umożliwiła zachowanie wymaganego odstępu. Każdy egzaminowany posługiwał się swoimi przyborami do pisania. Do egzaminu przystąpiło aż 20 skazanych. Wszyscy byli w dobrym nastroju, choć niektórzy przyznawali, że trochę się denerwują. Każdy losował swoje miejsce. Po zajęciu wszystkich miejsc, nastąpiło oczekiwanie na otwarcie arkuszy egzaminacyjnych. A potem? Jak mówili skazani po opuszczeniu sali egzaminacyjnej - to była długa godzina testu.

Dotychczasowe egzaminy zawodowe potwierdziły dobre przygotowanie słuchaczy kończących naukę na kwalifikacyjnych kursach zawodowych. Miejmy nadzieję, że również w tym wyjątkowym ze względu na pandemię roku szkolnym, poziom wiedzy był wysoki i pozwoli na przystąpienie do kolejnych egzaminów. Dalsza część egzaminów przewiduje sprawdzenie wiedzy praktycznej niezbędnej do wykonywania zawodu stolarza. Osadzonych kończących naukę w CKU przy Oddziale Zewnętrznym w Stawiszynie czeka zatem jeszcze jedna tura do uzyskania dyplomu potwierdzającego nabyte umiejętności zawodowe. Ważne jest, że otrzymane świadectwo ukończenia szkoły lub zaświadczenie o ukończeniu kwalifikacyjnego kursu zawodowego nie zawierają informacji o tym, że zostały uzyskane w czasie wykonywania kary pozbawienia wolności. Kolejną ciekawostką jest również to, że do kolejnego etapu egzaminowania przystąpi mniejsza grupa skazanych. Niektórzy z nich opuszczają już jednostkę penitencjarną. Mimo to, postanowili dokończyć proces edukacji i przystąpią do egzaminu praktycznego „z wolności”, na co pozwalają obowiązujące przepisy.

 

Non scholae, sed vitae discimus

Nie uczymy się dla szkoły, ale dla życia. Celem zdobywania wiedzy nie jest zadowolenie nauczyciela czy wychowawcy penitencjarnego, ale zaspokojenie potrzeby życiowej. Dlatego właśnie nauczanie skazanych, a w szczególności przygotowanie ich do podjęcia pracy zawodowej po odbyciu kary, jest jednym z podstawowych elementów oddziaływań penitencjarnych. Wysoki poziom kształcenia, dbałość o wysoką jakość szkolenia praktycznego, są traktowane priorytetowo w realizowanych programach Służby Więziennej.

ppor. Marek Pikulski

Generuj pdf
Znajdź nas również na
Serwis Służby Więziennej