Pod tym hasłem obchodzony jest tegoroczny Światowy Dzień Zapobiegania Samobójstwom - wydarzenie obchodzone 10 września, którego celem jest zwrócenie uwagi na problem samobójstw, w wyniku których każdego roku życie traci około 800 tysięcy osób.

Niepokojące statystyki

Zapobieganie samobójstwom jest wyzwaniem o globalnym charakterze. Jak alarmują międzynarodowe badania, dokonanie samobójstwa jest jedną z czołowych przyczyn śmierci osób na całym świecie, niezależnie od ich narodowości, grupy wiekowej, czy statusu ekonomicznego. Według statystyk Komendy Głównej Policji, w Polsce w 2018 r. życie odebrało sobie 5182 osób, natomiast 11167 podjęło próbę samobójczą. Zatrważający jest również fakt, że próby samobójcze podejmuje znaczna grupa dzieci i młodzieży (w wyniku podjętych prób samobójczych w ubiegłym roku zmarło 97 osób poniżej 18. roku życia).

Poświęcajmy uwagę

Wspomniane powyżej dane statystyczne często pozostają jedynie symbolami - do momentu, gdy nie staną się udziałem kogoś w naszym otoczeniu. Zapobieganie samobójstwom jest często możliwe - możemy odegrać w nim znacząca rolę poprzez zwiększanie świadomości społecznej w zakresie problemu samobójstw, sygnałów ostrzegawczych jego wystąpienia, czy udzielanie wsparcia osobom w kryzysie samobójczym. Celem Światowego Dnia Zapobiegania Samobójstwom, obchodzonego w tym roku już po raz siedemnasty, jest zwrócenie szczególnej uwagi na fakt, że poprzez wspólne działanie poszczególnych osób i instytucji możemy przyczynić się do wczesnego identyfikowania zagrożenia samobójczego, a co za tym idzie udzielania skutecznej pomocy osobom w kryzysie.

Niebezpieczne stereotypy

W potocznym postrzeganiu problemu samobójstw w dalszym ciągu funkcjonuje wiele mitów, utrudniających skuteczną pomoc osobom dotkniętym kryzysem suicydalnym (np. „Osoby które mówią o samobójstwie, nie podejmują prób samobójczych”). Wysyłane przez nich do najbliższego otoczenia sygnały nierzadko są bagatelizowane. Pogłębiające się poczucie bezradności, obniżenie poczucia własnej wartości, lęki, pesymistyczne nastawienie, wycofanie z relacji interpersonalnych, czy snucie fantazji o dokonaniu autoagresji, uznawane często za efekt chociażby chwilowego gorszego nastoju, mogą zwiastować podjęcie próby samobójczej.

Kiedy wzrasta ryzyko

Istnieje wiele czynników determinujących wzrost ryzyka samobójczego. Jak wynika z policyjnych statystyk, próby samobójcze podejmują częściej osoby nadużywające alkoholu, cierpiące na zaburzenia natury psychicznej, borykające się z trudnościami rodzinnymi, finansowymi, zawodowymi. Niewątpliwie fakt pobytu w zakładzie karnym, czy areszcie śledczym – niejednokrotnie związany z nagłym „wyrwaniem”z dotychczasowego życia, odczuwaniem silnego napięcia emocjonalnego oraz piętna społecznego związanego z odbywaniem kary - możemy określić mianem sytuacji wyjątkowo trudnej, mogącej przyczyniać się do pojawienia kryzysu samobójczego. Profilaktyka presuicydalna w Służbie Więziennej, regulowana odpowiednimi aktami prawnymi, wymaga stałego współdziałania wszystkich działów, w szczególności działu penitencjarnego, ochrony oraz służby zdrowia. Naszym głównym zadaniem jest rozpoznawanie, jakie osoby i w jakich okolicznościach są szczególnie zagrożone samobójstwem, a następnie próba zniwelowania ryzyka samobójczego. Istotne są również systematyczne szkolenia wewnętrzne kadry więziennej w zakresie przeciwdziałania samobójstwom osadzonych.

Nie przechodźmy obojętnie

Światowy Dzień Zapobiegania Samobójstwom jest okazją do zatrzymania się nad tym trudnym, wymagającym uwagi tematem. Okazją do zwiększenia samoświadomości tak, by w przypadku spotkania na swojej drodze osoby, która sygnalizuje zamiary samobójcze nie zareagować lękiem, a gotowością do niesienia pomocy.

Tekst: ppor. Natalia Węglińska, szer. Joanna Lisiecka

Zdjęcia : szer. Joanna Lisiecka

Generuj pdf
Znajdź nas również na
Serwis Służby Więziennej