Ochrona społeczeństwa
Humanitarne i praworządne traktowanie osób pozbawionych wolności
Resocjalizacja skazanych

Wiceministra sprawiedliwości Maria Ejchart odwiedziła "Dom przejściowy" usytuowany w Oddziale Zewnętrznym Aresztu Śledczego w Olsztynie, jedną z czterech tego typu placówek w Polsce. Wizyta odbyła się we współudziale Dyrektor Generalnej Służby Więziennej płk Renaty Niziołek oraz Dyrektora Biura Dyrektora Generalnego płk. Adama Sasina i była okazją do zapoznania się z warunkami pracy funkcjonariuszy oraz wdrażanymi środkami oddziaływania readaptacyjnego.

Nowoczesna readaptacja w praktyce

Domy przejściowe to nowatorska forma odbywania kary, stanowiąca pomost między całkowitą izolacją a powrotem do społeczeństwa. Są to placówki readaptacyjne charakteryzujące się wdrażaniem zwiększonej samodzielności osadzonych. Osadzeni przygotowują się do życia na wolności w warunkach zbliżonych do tradycyjnego życia.

Zamiast ścisłego nadzoru penitencjarnego w klasycznym zakładzie karnym, nacisk kładzie się na odpowiedzialność skazanego i relację z nim na zasadzie ochrony dynamicznej. Ochrona dynamiczna w domu przejściowym to metoda budowania bezpieczeństwa poprzez aktywne relacje personelu z osadzonymi, oparta na zaufaniu, szacunku i stałym kontakcie. Ma na celu zapobieganie zagrożeniom poprzez rozmowy i wsparcie w powrocie do społeczeństwa, a nie tylko poprzez fizyczne zabezpieczenia (kraty, monitoring). Goście mogli obserwować proces implementacji znanego sobie modelu teoretycznego w codziennej, w tym przypadku olsztyńskiej praktyce. 

Korytarze i pomieszczenia domu przejściowego obrazują typowe obowiązki dnia codziennego i budowanie społecznie akceptowanego trybu życia. Pachniało praniem, w kuchni posiłkiem, a osadzeni w oczekiwaniu na drugą zmianę w pracy grali w szachy. W bezpośredniej rozmowie z Panią Wiceminister wyrazili nie tylko aprobatę wobec warunków pobytu, ale także dla wdrożonego systemu wsparcia w readaptacji. 

Kluczowe obszary - działania i założenia

Istotnym tematem podczas wizyty był także wdrażany nowy projekt resocjalizacji w olsztyńskiej jednostce penitencjarnej. Projekt ma łączyć realną pomoc bezdomnym zwierzętom z procesem resocjalizacji osadzonych.  Zwierzęta mają trafiać do wydzielonych, odpowiednio przystosowanych pomieszczeń w sąsiedztwie zakładu karnego. Będą tam pielęgnowane, a co najważniejsze socjalizowane i przygotowywane do adopcji we współpracy ze schroniskiem. Opiekę bytową nad psami zapewnią  przygotowani do tego w ramach kursów zawodowych osadzeni, wcześniej przeszkoleni pod okiem behawiorystów i specjalistów. Zaprezentowano miejsce w którym będą przebywać psy, omówiono plany zagospodarowania i wskazano zasady wdrażania projektu. 

Resocjalizacja przez odpowiedzialność, socjalizacja zwierząt drogą do readaptacji

Projekt nie jest nowością w sensie ideowym. Od lat w jednostkach penitencjarnych realizowane są działania wspierające okoliczne schroniska i wykorzystujące dogoterapię w oddziaływaniach penitencjarnych. Projekt przynosi korzyści wielowymiarowe, dla osadzonych, dla schronisk i instytucji zaangażowanych. 

Warunki służby 

Odbyło się także spotkanie w Areszcie Śledczym w Olsztynie z kierownictwem jednostki. Członkowie delegacji udali się na ścisły teren olsztyńskiego aresztu, by porozmawiać z funkcjonariuszami o warunkach pełnienia służby, jak i wdrażanej modernizacji naszej formacji mundurowej. 

Wiceminister Maria Ejchart zwróciła się do kadry jednostki słowami:

Walczymy o was, byście państwo przychodzili do pracy z satysfakcją i dumą.

Dyrektor Generalna w swej wypowiedzi także podkreślała troskę o byt funkcjonariuszy i pracowników więziennictwa:

Istotny jest dla mnie państwa komfort pracy, ale i godne wynagrodzenie. 

Podczas rozmów z funkcjonariuszami Pani Wiceminister i Pani Dyrektor Generalna mogły wysłuchać ich opinii i omówić codzienne trudności związane ze służbą. Wszyscy zgromadzeni jednomyślnie wskazywali na wagę rozwoju Służby Więziennej i nie tylko zapewnienia bezpieczeństwa, ale również resocjalizacji i skutecznej readaptacji osób pozbawionych wolności realizowanych w godnych warunkach służby. Spotkanie akcentowało także potrzebę poprawy warunków prowadzenia oddziaływań penitencjarnych i roli funkcjonariusza Służby Więziennej w systemie bezpieczeństwa państwa. 

Zredagowała: mjr Magdalena Socha
Zdjęcia: Ministerstwo Sprawiedliwości, OISW Olsztyn