1 marca na terenie byłego więzienia mokotowskiego, gdzie obecnie mieści się Muzeum Żołnierzy Wyklętych i Więźniów Politycznych PRL, odbyły się uroczystości związane z obchodami Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych.

W uroczystościach udział wzięli m.in.: Prezes Rady Ministrów Mateusz Morawiecki, wicepremier Piotr Gliński, Wicemarszałek Sejmu Małgorzata Gosiewska, Szef gabinetu prezydenta RP Paweł Szrot, Minister Sprawiedliwości Prokurator Generalny Zbigniew Ziobro, Prezes IPN Jarosław Szarek, Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych Jan Józef Kasprzyk.

W ramach obchodów Narodowego Dnia Pamięci "Żołnierzy Wyklętych" została odsłonięta tablica upamiętniająca płk. Łukasza Cieplińskiego i członków IV Zarządu Głównego Zrzeszenia "WiN". Obchodzone 1 marca święto zostało ustanowione w rocznicę ich śmierci.

Minister Sprawiedliwości Prokurator Generalny Zbigniew Ziobro wraz z Sekretarzami Stanu Michałem Wosiem i Sebastianem Kaletą oraz Dyrektorem Generalnym Służby Więziennej gen. Jackiem Kitlińskim złożyli wieniec pod tablicą upamiętniającą płk. Łukasza Cieplińskiego .

Pod „ścianą śmierci” wieniec złożyła delegacja Służby Więziennej: gen. Jacek Kitliński, Dyrektor Generalny Służby Więziennej wraz z zastępcami gen. Andrzejem Leńczukiem i płk. Krzysztofem Stefanowskim. Delegacja formacji była obecna także podczas obchodów rocznicowych na tzw. Łączce przy murze Cmentarza Wojskowego na Powązkach w Warszawie. Służbę Więzienną reprezentował gen. Leńczuk W tym miejscu grzebano pomordowanych przez bezpiekę w latach 1945–1956 więźniów Mokotowa. Dziś znajduje się tam Panteon-Mauzoleum Wyklętych-Niezłomnych.

Uroczystość zorganizował Instytut Pamięci Narodowej dla uczczenia pamięci bohaterskich żołnierzy podziemia antykomunistycznego – ludzi, dla których patriotyzm, wolność czy niepodległość nie były sloganami, lecz sensem życia. Zaprezentowano dwie wystawy biograficzne: o rtm. Witoldzie Pileckim, „ochotniku do Auschwitz” i o Łukaszu Cieplińskim, prezesie IV Komendy Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość w 70. rocznicę jego śmierci.

Kim byli

Żołnierze Wyklęci byli żołnierzami polskiego powojennego podziemia niepodległościowego i antykomunistycznego, którzy stawiali opór sowietyzacji Polski i podporządkowaniu jej ZSRR. Mobilizacja i walka „Żołnierzy Wyklętych” była odruchem samoobrony społeczeństwa polskiego przeciwko sowieckiej agresji i narzuconym siłą władzom komunistycznym. Należeli do najliczniejszej w Europie antykomunistycznej konspiracji, obejmującej teren Polski w jej przedwojennych granicach.

Termin „Żołnierze Wyklęci” po raz pierwszy został użyty w 1993 r., w tytule wystawy „Żołnierze Wyklęci – antykomunistyczne podziemie zbrojne po 1944 r.”, zorganizowanej przez Ligę Republikańską na Uniwersytecie Warszawskim. Jego autorem był Leszek Żebrowski.

Liczbę członków wszystkich organizacji i grup konspiracyjnych po II wojnie światowej szacuje się na 120-180 tysięcy.

3 lutego 2011 r. Sejm RP uchwalił ustawę powołującą pierwszomarcowe święto. W jej preambule czytamy: W hołdzie „Żołnierzom Wyklętym” – bohaterom antykomunistycznego podziemia, którzy w obronie niepodległego bytu Państwa Polskiego, walcząc o prawo do samostanowienia i urzeczywistnienie dążeń demokratycznych społeczeństwa polskiego, z bronią w ręku, jak i w inny sposób, przeciwstawili się sowieckiej agresji i narzuconemu siłą reżimowi komunistycznemu – stanowi się, co następuje: dzień 1 marca ustanawia się Narodowym Dniem Pamięci „Żołnierzy Wyklętych”.

Data 1 marca jest szczególna. Tego dnia w 1951 r. w mokotowskim więzieniu komuniści strzałami w tył głowy zamordowali przywódców IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość” – Łukasza Cieplińskiego i sześciu jego towarzyszy walki, z którymi tworzył kierownictwo tzw. drugiej konspiracji. Miejsce jego pochówku pozostaje nieznane. Symbolicznym jest właśnie „Łączka”.

Edukacja historyczna w więzieniach

Funkcjonariusze Służby Więziennej w wielu jednostkach penitencjarnych zadbali o krzewienie historii związanej z dzisiejszym świętem. W Zakładzie Karnym w Rawiczu poruszano temat "Żołnierzy Wyklętych" w kontekście historii tego więzienia. W grudziądzkiej jedynce podsumowano konkurs plastyczny. W siedleckim areszcie w ramach zajęć k-o powstały gazetki tematyczne, z radiowęzła popłynęła pogadanka i konkurs wiedzy.

Efektem współpracy Aresztu Śledczego w Bydgoszczy z tamtejszą delegaturą Instytutu Pamięci Narodowej jest wystawa pt. „Nie jesteśmy żadną bandą. My jesteśmy z miast i wiosek polskich. 5. Wileńska Brygada Armii Krajowej na Pomorzu”. Z wystawą mogą zapoznać się funkcjonariusze i pracownicy jednostki oraz osadzeni przebywający w bydgoskim areszcie. Podbne wystawy zostały zaprezentowane w zakładach karnych we Włocławku i nr 1 w Grudziądzu.

Dzięki materiałom multimedialnym udostępnionym na stronie www.ipn.gov.pl kadra penitencjarna koronowskiej jednostki mogła w przystępny i obrazowy sposób przedstawić osadzonym sylwetki zarówno tych bardziej, jak i mniej znanych bohaterów podziemia i pomóc skazanym poznać oraz zrozumieć rzeczywistość powojennej Polski ludowej. Osadzeni będą mieli możliwość obejrzenia 20 etiud filmowych przedstawiających żołnierzy polskiego podziemia antykomunistycznego, wykonania gazetki w oddziale mieszkalnym, wzięcia udziału w konkursie wiedzy na temat „Żołnierzy Niezłomnych”, wysłuchania audycji w radiowęźle.

Pamięć o bohaterach antykomunistycznego podziemia to obowiązek każdego patrioty. W takim duchu prowadzone są wszystkie przedsięwzięcia organizowane przez kadrę penitencjarną w związku z marcową rocznicą.

Zespół Prasowy CZSW

zdjęcia: Piotr Kochański

 

Generuj pdf
Znajdź nas również na
Serwis Służby Więziennej