1 marca 2018 r. w Grójcu odbyły się uroczyste obchody Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych - Niezłomnych.

Organizatorami uroczystych obchodów byli: Burmistrz Gminy i Miasta Grójec, Starosta Powiatu Grójeckiego oraz Dowódca 1. Ośrodka Radioelektronicznego w Ogrodzienicach. Służbę Więzienną reprezentował zastępca dyrektora Aresztu Śledczego w Grójcu – ppłk Grzegorz Mazur.

O godzinie 12:00 pod pomnikiem „Gloria Victis” na Placu Wolności odbyły się uroczystości patriotyczne. Odczytano apel pamięci, po którym oddano salwy honorowe ku czci bohaterów – żołnierzy wyklętych, którzy oddali życie za wolność Rzeczpospolitej Polskiej. Następnie przedstawiciele władz lokalnych, służb mundurowych, uczniowie szkół oraz mieszkańcy złożyli wieńce pod pomnikiem. Zapalono również znicze symbolizujące pamięć niezłomnych.

Żołnierze Wyklęci byli żołnierzami polskiego powojennego podziemia niepodległościowego i antykomunistycznego, którzy stawiali opór sowietyzacji Polski i podporządkowaniu jej ZSRR. Mobilizacja i walka Żołnierzy Wyklętych była pierwszym odruchem samoobrony społeczeństwa polskiego przeciwko sowieckiej agresji i narzuconym siłą władzom komunistycznym, ale też przykładem najliczniejszej konspiracji zbrojnej w skali europejskiej, obejmującej teren całej Polski, w tym także utracone na rzecz Związku Sowieckiego Kresy Wschodnie II RP.

Na terenie Grójca również działał Ruch Oporu Armii Krajowej dowodzony przez kapitana Stefana Głogowskiego ps. Józef. 27 marca 1944 r. uczestniczył w najsłynniejszej wojennej akcji miejscowego AK podczas, którego odbito więźniów z siedziby Gestapo w Grójcu. Był dowódcą wymagającym od swoich żołnierzy dyscypliny i posłuszeństwa. Po rozwiązaniu Grójeckiego Obwodu AK „Głuszec” nadal pozostał w konspiracji. Został aresztowany w maju 1946 r. w Warszawie. Wojskowy Sąd Rejonowy w Warszawie skazał go na karę śmierci, która została wykonana 6 lutego 1948 r. w mokotowskim więzieniu. (źródło: www.warka24.pl)

Wśród innych żołnierzy niezłomnych, którzy zapisali się w historii regionu był ksiądz Bolesław Stefański ps. Czarny, Stefan. Był członkiem Stronnictwa Narodowego, Związku Jaszczurczego oraz Narodowego Związku Wojskowego. Od sierpnia 1942 r. był prezesem Stronnictwa Narodowego w powiecie grójeckim. Działał tu w konspiracyjnym harcerstwie, pomagał ukrywającym się Żydom. Brał udział w akcji „Burza”. Od grudnia 1945 r. kierował Pogotowiem Akcji Specjalnej NZW w Warszawie i dzięki temu wspierał akcje grójeckiego RO. (źródło: www.zołnierzeniezlomni.com.pl)

3 lutego 2011 r. Sejm uchwalił ustawę o ustanowieniu dnia 1 marca Narodowym Dniem Pamięci Żołnierzy Wyklętych. Data ta jest nieprzypadkowa – 1 marca 1951 r. w mokotowskim więzieniu komuniści strzałem w tył głowy zamordowali przywódców IV Zarządu Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość – Łukasza Cieplińskiego i jego towarzyszy walki. Tworzyli oni ostatnie kierownictwo ostatniej ogólnopolskiej konspiracji kontynuującej od 1945 roku dzieło Armii Krajowej. (źródło: www.prezydent.pl/)

Tekst i zdjęcia: por. Marta Karas - Matysiak

Generuj pdf
Znajdź nas również na
Serwis Służby Więziennej